Rijnlands carnaval

Carnaval is van oorsprong een katholiek feest. De traditie wordt voorafgaand gevierd aan Aswoensdag. De traditie duurt van zondag tot en met dinsdagavond gevierd. Na dinsdagavond gaat men 40 dagen vasten. Er zijn twee soorten carnaval in Nederland die we vieren, namelijk het Rijnlandse carnaval en de bourgondische carnaval. Ik ga in dit artikel het over de Rijnlandse variant hebben.

Wat is Rijnlands carnaval?

Rijnlands carnaval is de manier van carnaval vieren die veelal gedaan wordt in het oosten van Noord-Brabant en in de hele provincie Limburg. In de 19e eeuw is deze manier van carnaval vieren ontwikkeld in het westelijke gedeelte van de sterk verstedelijkte deelstaat Noordrijn-Westfalen. Het centrum van Rijnlands carnaval vieren is Keulen, die weer veel van het Venetiaans carnaval heeft ontleend. De manier van carnaval vieren is ontstaan uit protest tegen Pruissen die de deelstaat in de 19e eeuw geannexeerd had. De reden van protest was omdat Pruissen een protestante deelstaat was en Noordrijn-Westfalen is Rooms-Katholiek. Veel tradities die toen zijn ontstaan gebruikt men nog steeds. Maar het is wel zo, hoe dichter bij de grens van Duitsland, des te ”Rijnlandser” de carnaval wordt. In Nederland ligt nog wel steeds het volkse karakter van het feest. In Nederland vinden daarom een aantal dingen veel minder formeel plaats dan in Duitsland. De optochten in bijvoorbeeld Mainz, Keulen en Aken zijn heel formeel.

Je kant Rijnlands carnaval herkennen aan:

  • Carnavalsverenigingen: Feesten worden gedomineerd door verschillende verenigingen. Elke vereniging heeft zijn eigen prins en een raad van elf. Ook presenteren de verenigingen vaak hun eigen praalwagen. Vaak worden ook feesten georganiseerd voor zowel leden, als niet-leden;
  • Geen alternatieve plaatsnamen
  • Kleuren: Rijnlands carnaval gebruikt vaak drie kleuren, namelijk geel groen en rood.
  • Kleding: Traditionele kostuums bestaan vaak uit uitgebreide ”pekskes”. Kostuums worden vaak kant-en-klaar in winkels gekocht of zelf gemaakt. Een kostuum is vaak wat dikker omdat Rijnlands carnaval voornamelijk buiten plaats vindt. Vroeger waren maskers populair tot de jaren 50/60, tegenwoordig geven meer mensen de voorkeur voor schmink. En tot slot
  • Oudewijvenbals: En andere (pronk)zittingen. In aanloop naar carnaval worden er vaak Oudewijvenbals gehouden. Vrouwen moeten zich dan verkleden als ”oud wijf”. De niet-verklede mannen en vrouwen die zich tijdens het bal op straat wagen, lopen gevaar weg gejaagd te worden of te worden vernederd.