Hoe vier je Bourgondisch carnaval?

In Nederland kennen we twee hoofdvarianten op het carnavalsfeest: het Bourgondisch- en het Rijnlands carnaval. In de hoofdlijnen komen beide feesten met elkaar overeen, maar er zijn ook enkele verschillen. Hieronder lees je meer over het Bourgondische carnaval.

De Bourgondische Nederlanden

De oorsprong van het Bourgondisch carnaval stamt uit het einde van de Middeleeuwen. werd carnaval gevierd in de welvarende steden van het Hertogdom Brabant en Graafschap Vlaanderen. Vandaag de dag liggen deze gebieden veelal in België, maar waren in die tijd onderdeel van de Bourgondische Nederlanden. Tijdens de Gouden Eeuw heerste er grote armoede in deze gebieden. Het feest heeft hierdoor een heel ander karakter gekregen.

Hoe het feest eruit zag

Het was een eetfestijn, waarbij men eenvoudige kostuums droeg en elkaar belachelijk maakten. De traditie waarbij de burgemeester de sleutel van de stad overhandigd aan Prins Carnaval is bij deze variant het meest aanwezig. De arme burgers kregen even de kans om hun zorgen te vergeten.

Vandaag de dag

Het Bourgondisch carnaval wordt in Nederland vooral in het noorden en westen van Noord-Brabant, en in het zuiden van Zeeland gevierd. Dit zijn de gebieden die een sterk onderdeel vormden van de Bourgondische Nederlanden. De manier waarop het feest wordt gevierd kent enkele tradities die teruggaan naar die tijd. Hieronder worden een paar specifieke kenmerken van het Bourgondisch carnaval gegeven.

  • Motto: De meeste steden waar carnaval wordt georganiseerd hebben elk jaar een nieuw motto. Het motto is een uitspraak in het plaatselijk dialect, en dient ook als een soort thema. Door je volgens het motto te kleden kun je soms een prijs winnen.
  • Carnavalsstichting: In tegenstelling tot het Rijnlands carnaval, waarbij dorpen en steden vaak meerdere carnavalsverenigingen hebben, kennen ze bij de Bourgondische variant maar één carnavalsstichting per stad of dorp. Deze stichting verzorgt alle activiteiten.
  • Kleding: De kostuums die men tijdens de festiviteiten draagt zijn vaak vrij eenvoudig, omdat men vroeger geen geld had om uitgebreide kleding te kopen. Ze worden ook overal van gemaakt, bijvoorbeeld van oude gordijnen. Het is traditie om gekleed te gaan in een blauwe boerenkiel met zakdoek.
  • Plaatsnamen: Tijdens carnaval hebben plaatsen een andere naam. Bekende voorbeelden zijn Lampegat (Eindhoven), Tullepetaonestad (Roosendaal) en Oeteldonk (’s-Hertogenbosch).